Er stond altijd muziek aan bij ons thuis. Was het niet een plaat van Berdien Stemberg of Dire Straits, dan was het wel Eric Claptop of ELO (Waar m’n moeder een hekel aan had, maar de hoes fascineerde mij, weet ik nog. Zo’n mooie, vliegende lamp).
Nu werkte m’n vader bij Philips, dus toen de cd-speler geïntroduceerd werd, moest er uiteraard ook eentje komen. Mijn oma kocht direct een CD101, wij iets later een CD104. Een oerdegelijke speler en nu ook een icoon in de vintage-markt.
Bij de komst van de CD104, gingen de platen aan de kant, en kwamen er in vrij rap tempo cd’s in de kast. Een vooruitgang, zou je denken! Maar nee… mij viel op – en m’n vader heeft dat ook bevestigd – dat hij minder genoot van cd’s dan van platen.
Jaren ’80 kind
Voor mij bleven cd’s lange tijd wél het medium. Ik ben een jaren ’80 kind… dus dat is ook niet gek. Op m’n 12e kocht ik mijn eerst eigen speler en versterker met wat speakers. De eerst cd: Pink Floyd Division Bell. In mijn studietijd is er in rap tempo heel veel bijgekomen. En toen ik bij Hifi Studio Wilbert ging werken, kwam er in korte tijd ook een mooi systeem.
Toch moet ik eerlijk bekennen dat ik echt onder de indruk was van de Basis Audio platenspeler en de Pass Labs phono pre-amp. De schakelaars, de demping, de versterkingsfactoren… bijzondere technologie. En ook het vinyl zelf: zo’n grote, draaiende schijf… het had wel wat.
Maar toen ik rond m’n 25e serieus met Alpha Audio aan de slag ging, en op m’n 32e het als full-time werk ging doen, was toch digitaal waar ik voor ging. Mede door m’n computer-achtergrond, interesse in netwerken… die werelden en hifi kwamen samen in streaming audio. Bekend, interessant én booming rond 2010.
Al snel werd mijn bijnaam Jaap Jitter. En ook online en in de industrie werd snel duidelijk dat Alpha Audio een platform is wat eigenlijk niets met vinyl deed….Alpha Audio deed diep onderzoek naar netwerken, kabels, kloks, bitstreams, software… alles rond digitaal. En waarom het toch wel lastiger is dan we denken.
Volhardend
Maar Yung bleef maar vragen waarom ik niet toch eens wat met platenspelers zou doen. Gewoon… voor de lol!
En mede door die vasthoudendheid, is er een livestream gekomen waarbij we een top-notch digitaal systeem – Grimm MU1 met Mola Mola – naast een top-notch vinyl-setup zetten (Reed MC3). De opname hebben we hier in de Artone Studio gemaakt. Een volledig analoog direct to disc opname met één aftakking door een DAD A/D-converter.
Het verschil is schokkend… de analoge opname is gewoonweg mooier. Natuurlijker, meer open, meer lucht. Niet dat de digitale opname niet goed is: die is uitmuntend. Maar de analoge opname wint. Daar is geen discussie over.
Nu moet ik wel een kanttekening plaatsen. Niemand kan een lacker in de winkel kopen. En opnames zijn zelden zo goed als die we toen hebben gemaakt. Veel vinyl komt van een digitale opname. Maar het neemt niet weg dat er écht parels zijn. Echte direct to disc opnames waarbij aandacht is besteed aan de gehele opnameketen. Van artiest, tot microfoon, kabels… etc.
Daarbij speelt mee dat de beleving van vinyl gewoon heel erg leuk is. Muziek is meer dan pure opnamekwaliteit. Of het beste medium. Het is beleving. En heel eerlijk: de beleving van vinyl is gewoon wel leuker dan streaming. Die telefoon of tablet kennen we nu wel…
Inmiddels staat er een nette – vintage! – Thorens platenspeler in het tweede systeem thuis. De platencollectie is ook in vrij korte tijd rap uitgebreid naar ruim meer dan 100 platen. Mede omdat m’n vriendin deze hobby nog fors extra heeft aangewakkerd en we nu de collecties hebben samengevoegd. Gelukkig matchen de stijlen ook aardig 😉.
Niet digitaal af
Nu ben ik natuurlijk niet helemaal ‘digitaal af’. Dat zou ook gek zijn. Het zijn echter twee verschillende manieren van luisteren en beleven. En die kunnen ook prima naast elkaar bestaan. Ik begrijp ook niet helemaal waarom mensen vragen wat ‘beter’ is. Het is niet beter. Of slechter. Het is anders. Vinyl heeft een sound. En streaming heeft een sound. Ik merk dat ik van beide enorm kan genieten. Vinyl zet ik op als ik heel bewust ga luisteren. Streaming kan ook prima op de achtergrond draaien. Of zet ik in als ik een album niet bezit natuurlijk.
Ha Jaap, wat leuk om te lezen dat je ook voor vinyl overstag bent gegaan. En dat je de muziekbeleving die vinyl geeft ook ervaart. Een Thorens klinkt mits goed afgesteld verrassend veel beleving.
Groetjes,
Dick Kluis
Dank je wel! Inderdaad prima tafel met een fijne sound. Kan vast beter, maar voor nu is dit prima zo!
Ik ben dan al vanaf 2008 bezig met de muziek dan digitaal af te spelen via een een aangepaste computer en SD Cards en een opzet met Linux, en heb er veel tijd in gestoken. De kwaliteit en bezigzijn met de naald schoon houden en dergelijke dingen hebben mij altijd geërgerd, dus toen ik van de plaat naar CD ging was dat al wel een verbetering, maar nu zelfs afspelen en het signaal brengen naar DSD256 geeft mij een heel veel betere beleving van de gekozen opname. Samen met een abo van 1 van de bekende maatschappijen gaat er een letterlijke wereld aan mijn luister/oren open. Dan is het terug in de tijd niet aan mij besteed, ik ben niet zo romantisch. 😉
Ieder z’n ding!
Ja we kunnen beter beide systemen h ere houden. Toevallig wou ik Chas Jankel in Tidal opzetten maar deze beste meneer (en Grammy genomineerde) bestaat niet meer voor de streamingdienst. Alleen zijn nieuwe werk, ook leuk, onder de andere artiestennaam Chaz Jankel.
Gelukkig heb ik de lp’s nog, want er is nooit iets van hem uit de jaren 70 en 80 fatsoenlijk op cd uitgebracht. Streamen is dus helaas ook niet alles.
Precies! En dat is ook de reden dat ik nooit mijn cd’s heb weggedaan. Alles netjes geript naar een NAS. Nu lekker oude (en nieuwe) platen verzamelen!
Ik heb nog nooit echt het magische geluid van vinyl waargenomen. Wel een paar keer een goede set met platenspeler gehoord maar dus niet dat wauw effect gehad. Het klinkt zeker erg goed maar dat kan streamen of CD ook. Daarnaast blijf ik het onhandig vinden. Vroeger bleef ik ook maar cd’s wisselen. De hele tijd heen en weer lopen, nu kan ik lekker blijven zitten en een lijstje samenstellen 😊. Gelukkig zijn we niet allemaal hetzelfde 😁
Heb dit magische moment 2x meegemaakt zelfs in 1969 was er al apparatuur verkrijgbaar wat (je betaalde wel de hoofdprijs) ongelooflijk goed klonk. Bij Novotel (bij de buurman stond ook zo’n installatie) werd ‘de ESL 57 in de aula gedemonteerd, zat niet op de ideale plek, maar het hele orkest werd door de oren exact 3D waargenomen, wat niet begrepen werd door de hersens want jouw ogen zagen alleen de boxen, die volgens je oren niet het geluid weergaven, natuurlijk niet alleen 3D alles klopte. Jaap weet ook dat elke LP al heel lang dat ‘n digitale master de bron is. De analoge opname is continu en digitaal zijn niet constant geregistreerd. Equalizing (RIAA-correctie) zorgt ook voor ‘n andere weergave. Als de bron (en installatie) perfect is, dan kun je de verschillen tussen analoog of digitaal niet meer duiden. De Grimm Audio MU2 (€18.000) maakt van elke reeds geluisterde CD een nieuwe aanwinst.
Ha Jaap, leuk artikel. Soms is inderdaad vinyl mooier en soms digitaal. Het valt of staat natuurlijk wel een beetje met de kwaliteit van de apparatuur. Maar over het algemeen vinden vrouw en kinderen hier in huis het geluid van vinyl prettiger voor het oor. En die kinderen zijn echt van de digitale generatie.
Ik heb zelf een oude Logic DM101 met een even oude Linn Basik Plus arm. En hoewel daar waarschijnlijk wel winst te behalen valt met een andere arm geniet ik er van tijd tot tijd enorm van. Zeker nu de Nait1 recentelijk weer een recap heeft gehad is het bij sommige platen echt een feestje.
Jouw conclusie onderschrijf ik dus van harte!
Dank!